pentlandy
Szkocja

Pentlandy- zielona odpoczywalnia.

Wow..! Jakie te Pentlandy s膮 pi臋kne! Jak to mo偶liwe, 偶e nie przyjechali艣my tu wcze艣niej?

… takimi s艂owami podsumowa艂am krajobrazy, kiedy zdyszana stan臋艂am na szczycie Allermuir Hill, a przede mn膮 roztoczy艂 si臋 w ca艂ej okaza艂o艣ci widok na zatok臋 Firth of Forth, nad kt贸r膮 le偶y Edynburg.Za naszymi plecami jak magnes przyci膮ga艂y otwarte przestrzenie, a na horyzoncie- jeden po drugim- rysowa艂y si臋 kolejne szczyty Pentland贸w Po艂udniowych. Pocz膮tek maja. Miasto w dole zacz臋艂o si臋 ju偶 intensywnie zieleni膰, a Pentlandy dopiero o偶ywa艂y po wyj膮tkowo d艂ugiej i dokuczliwej zimie.

edynburg pentlandy
Edynburg- widok z Allermuir Hill
owce pentlandy

Tu u g贸ry trwa艂o sobie jeszcze stonowane w kolorach przedwio艣nie. Jedynie pardwy mszarne szykuj膮ce si臋 do sezonu l臋gowego pr贸bowa艂y nas przegna膰 swoim gdakaniem z wyschni臋tych, br膮zowych wrzosowisk. I to w zasadzie jedyne d藕wi臋ki- opr贸cz beczenia owiec- kt贸re zak艂贸ca艂y cisz臋 na szlaku. Wtedy zdali艣my sobie spraw臋 z tego, 偶e by膰 w Edynburgu i nie wybra膰 si臋 w Pentlandy to jak hmmm… by膰 np. w聽Egerze na W臋grzech i nie napi膰 si臋 wina! B艂膮d, kt贸ry trzeba szybko naprawi膰!

pardwa Pentlandy
pardwa mszarna, kt贸r膮 do艣膰 dobrze mog膮 kojarzy膰 koneserzy whisky Famous Grouse

Pentlandy polecaj膮 si臋 ka偶demu.

pentlandy

Kiedy przyjedziesz do Edynburga pierwszym, co rzuci Ci si臋 w oczy b臋dzie z pewno艣ci膮 Arthur’s Seat. Potem, w miar臋 z zapoznawaniem si臋 z miastem i okolicami zaczniesz interesowa膰 si臋, czym s膮 te ca艂kiem nie藕le prezentuj膮ce si臋 wzg贸rza rozpo艣cieraj膮ce si臋 w po艂udniowo-zachodnim kierunku. Wiedz, 偶e to co widzisz z miasta jest zaledwie ma艂ym fragmentem Regionalnego Parku Wzg贸rz Pentlandzkich (https://www.pentlandhills.org/). Widoczne pag贸ry to Pentlandy P贸艂nocne- doskonale widoczne z Edynburga- a to co najlepsze zaczyna si臋 po wyj艣ciu na jeden z ich szczyt贸w. Ca艂y Park zajmuje obszar 10 000 (!) hektar贸w i prowadzi przez niego ponad 100 km wyznaczonych szlak贸w o r贸偶nym stopniu trudno艣ci. Mo偶na po nich maszerowa膰, je藕dzi膰 rowerem lub konno, a przede wszystkim fantastycznie odpocz膮膰 obserwuj膮c krajobrazy i zwierz臋ta.

zamek edynburg Pentlandy
Edynburski zamek widoczny z punktu Capital view

Nie ma lepszego miejsca do podziwiania stolicy Szkocji w ca艂ej swojej okaza艂o艣ci. Zatoka Firth of Forth jest widoczna jest z Allermiur Hill jak na d艂oni. Pentlandy s膮 r贸wnie偶 miejscem, gdzie mo偶emy spotka膰 kud艂ate, g贸rskie krowy, kt贸re Szkoci nazywaj膮 Highland coo. Zdecydowanie warto po艣wi臋ci膰 jeden dzie艅 na marsz opisanym poni偶ej szlakiem:

Pentlandy – Szlak: Swanston Village- Allermuir Hill- Balerno.


  • d艂ugo艣膰 szlaku: ok.17 km,
  • na start szlaku- do Swanston- dotrzemy autobusami Lothian Buses nr.: 4, 11, 15 lub 18,
  • z Balerno do Edynburga odje偶d偶aj膮 nr.: 4 i 44 (ten sam przewo藕nik; cena pojedynczego biletu 拢1.70, ca艂odniowy 拢4),
  • szlak jest bardzo dobrze oznakowany,
  • stopie艅 trudno艣ci: umiarkowany.

Wie艣 Swanston

Swanston Village – gdzie startuje opisywany przez nas szlak- le偶y ju偶 w samym masywie Pentland贸w. Zdecydowanie warto zajrze膰 do starej osady, gdzie w doskona艂ym stanie zachowa艂y si臋 cudne, ma艂e, wiejskie domki.

swanston village
pi臋knie zachowane historyczne zabudowania Swanston Village
swanston village pentlandy

Rustykalna i malowniczo usytuowana nad potokiem Swanston Burn wioseczka wygl膮da dok艂adnie tak samo, jak stulecia temu. Znakiem obecnych czas贸w s膮 z pewno艣ci膮 nowoczesne samochody, niemniej jednak klimat panuje tam wyj膮tkowy. Od roku 1975 dok艂ada si臋 wszelkich stara艅, aby utrzyma膰 zabytkowy charakter Swanston Village. Wiejskie domki s膮 zamieszkane, ale miejsce to jest ju偶 w pe艂ni obiektem turystycznym. Wie艣 zosta艂a za艂o偶ona w 1214 roku, kiedy to Baronia Redhall dogada艂a si臋 z wolnym rolnikiem imieniem Sveinn, odno艣nie w艂膮czenia jego w艂o艣ci do swoich terytori贸w. Nazwa tego uroczego zak膮tka pojawia si臋 potem w kontek艣cie szkockich posiad艂o艣ci Templariuszy, nast臋pnie Joannit贸w, by wreszcie w XVI-tym wieku sta膰 si臋 wiosk膮 kr贸lewsk膮. Potem niestety Swanston znika z kart historii, a kolejne wzmianki pochodz膮 dopiero z 1761 roku, wraz z informacj膮 o zlokalizowaniu w tym miejscu pierwszego uj臋cia wody pitnej dla Edynburga. Kolejn膮 ciekawostk膮 jest fakt, 偶e w XIX-tym wieku dom o nazwie Swanston Cottage zosta艂 wynaj臋ty przez rodzic贸w R.L. Stevenson’a. Od 1867 do 1880 miejsce to by艂o domem s艂awnego pisarza. Og贸lnie w po艂udniowym Edynburgu mo偶emy znale藕膰 liczne 艣lady i pami膮tki z jego 偶ycia.

鉃 Capital View.

Ze Swanston Village kierujemy si臋 szlakiem na punkt o nazwie Capital View. Maszerujemy na po艂udnie przygl膮daj膮c si臋 wzg贸rzom, na kt贸re trzeba b臋dzie si臋 wspi膮膰.

capital view pentlandy
Capital View

Odcinek ten ma ok. 4 km d艂ugo艣ci i wierzcie na s艂owo, nie ma nic lepszego ni偶 spojrzenie w ty艂, kiedy zatrzymujemy si臋 na chwil臋, by z艂apa膰 oddech. Widoki z Edynburgiem w tle, zyskuj膮 na atrakcyjno艣ci z ka偶dym pokonanym w g贸r臋 metrem. Najpierw idziemy wzd艂u偶 potoku Swanston Burn, a偶 do jego 藕r贸de艂. Po drodze mijamy nale偶膮ca do Uniwersytetu Edynburskiego eksperymentaln膮 hodowl臋 konika Exmoor Pony. Ta znana bardziej z po艂udniowej Anglii rasa jest tutaj z powodzeniem aklimatyzowana. Mo偶na przyjrze膰 si臋 zwierz臋tom z bliska, a w okresie letnim tak偶e odby膰 na ich grzbiecie przeja偶d偶k臋 po okolicy. Mijamy 藕r贸d艂a potoku i kierujemy si臋 dalej, a przed nami g贸ruj膮 dwa pot臋偶ne wzg贸rza: po lewej Caerketton Hill, a po prawej Allermuir Hill, kt贸re jest naszym celem.

Pentlandy
jedno z najlepszych miejsc do podziwiania Edynburga z g贸ry

鉃 Allermuir Hill.

Tu偶 przed szczytem mamy spor膮 szanse na spotkanie wspomnianych wy偶ej Highland Coo. Te sympatyczne, cho膰 nieco strasz膮ce wygl膮dem zwierzaki sta艂y si臋 jednym z symboli Pentland贸w.

coo
coo

Nie s膮 agresywne, ale mimo wszystko nie nale偶y ich niepokoi膰, o czym informuje tabliczka na wej艣ciu do rezerwatu. Przed nami ostatni, forsowny odcinek marszu i po chwili docieramy na szczyt Allermuir Hill.

Allermuir Hill podej艣cie
ostrzejsze podej艣cie na Allermuir Hill

Jeste艣my na wysoko艣ci 493m n.p.m. Jest wietrznie, ale przepi臋knie. W topografii pomaga zorientowa膰 si臋 r贸偶a wiatr贸w umieszczona na kamiennym postumencie. Z Allermuir czeka nas zej艣cie w kierunku po艂udniowym.

Allermuir
na zej艣ciu z Allermuir

Musimy dotrze膰 na skrzy偶owanie szlak贸w pod ma艂o wyr贸偶niaj膮cym si臋 szczytem Fala Knove. Tam mamy do wyboru kilka opcji na kontynuacj臋 marszu. Proponujemy by膰 mo偶e nieco mozolne, ale interesuj膮ce przyrodniczo zej艣cie przez wrzosowisko. Szlak wiedzie tamt臋dy przez podmok艂e tereny okalaj膮ce 藕r贸dliska potoku Kirk Burn.

Kirk Burn
na 藕r贸dlisku Kirk Burn

鉃 Glencorse Reservoir.

Po przedostaniu si臋 przez b艂ota obieramy kierunek na jezioro i rezerwat Glencorse. Nie jest to popularny odcinek, wi臋c mamy spora szans臋, 偶e przez najbli偶sze kilka kilometr贸w towarzyszy膰 nam b臋d膮 tylko owce i ptaki.

Glencorse
Glencorse Reservoir widziane na zej艣ciu z Allermuir Hill

Droga wiedzie ca艂y czas w d贸艂, a po prawej stronie zmo偶emy podziwia膰 g艂臋boki w膮w贸z potoku Kirk. Im bli偶ej jeziora, tym wi臋cej outdoor’owc贸w na szlaku, ale na pewno nie mo偶na powiedzie膰, 偶e jest t艂oczno. Sam zbiornik wodny otoczony jest starymi drzewami, a okoliczne wrzosowiska stanowi膮 idealne kryj贸wki dla ptactwa.

glencorse
Glencorse Reservoir

Na po艂udniu widzimy g艂贸wny grzbiet pi臋ciu wzg贸rz pentlandzkich z najwy偶szym szczytem o szpiczastym zarysie- Scald Law o wysoko艣ci 579m n.p.m. Tu ma艂a uwaga! Wielu osobom wydaje si臋, 偶e takie g贸rki to nic szczeg贸lnego, 偶e takie 500, czy 600 metr贸w mo偶na 艂atwo przeskoczy膰. Warto jednak wiedzie膰, 偶e wychodzimy prawie z poziomu morza, a zbocza s膮 do艣膰 strome. I potrafi da膰 to w ko艣膰!

鉃 Harlaw.

B臋d膮c w okolicach jeziora nale偶y odszuka膰 kierunek na jedn膮 z g艂贸wnych magistrali w Pentlandach- szlak do Harlaw. Mamy do wyboru kilka opcji. My zdecydowali艣my si臋 na szlak wiod膮cy prze艂臋cz膮 Bell, lecz mo偶na p贸j艣膰 tak偶e w kierunku Woodland. Wybrana przez nas trasa co prawda wiedzie pod g贸r臋, ale ju偶 nie tak stromo.

bell prze艂臋cz
prze艂臋cz Bell

Otwarte, szerokie przestrzenie porastaj膮 bujne wrzosowiska. Miejsce idealne na jesienne spacery, w czasie ich kwitnienia. Wczesn膮 wiosn膮 po艂acie wrzos贸w s膮 ciemnobr膮zowe i wysuszone. Tutaj pora na chwil臋 refleksji… Dlaczego nie ma tu drzew? Faktycznie, krajobraz przypomina nieco bieszczadzkie po艂oniny. W przesz艂o艣ci Pentlandy poro艣ni臋te by艂y lasami, jednak w XVIII-tym wieku, na fali rodz膮cej si臋 rewolucji przemys艂owej rozpocz臋to masow膮 wycink臋 drzew. W efekcie, po bujnych lasach nie pozosta艂 nawet 艣lad.

pentlandy
jak okiem si臋gn膮膰 brak las贸w
harlaw
niedaleko Harlaw

Od czasu do czasu w oczy rzucaj膮 si臋 ma艂e, prywatne szk贸艂ki i nasadzenia. Wida膰 te偶 pniaki po wycinkach gospodarczych. Bardzo jednak razi sztuczno艣膰 takich miejsc. Jest to pewna przestroga przed tym, 偶e na odrodzenie si臋 naturalnego lasu potrzeba wielu stuleci, a sztuczne, sadzone w r贸wnym rz臋dzie drzewa to ju偶 nie to samo… Po mini臋ciu prze艂臋czy otwiera si臋 przed nami obszar rozleg艂ych 艂膮k, na ko艅cu kt贸rych po艂yskuje w oddali jezioro Harlaw. Jego brzegi szcz臋艣liwie pokryte s膮 resztkami historycznego starodrzewia, a po jego wschodniej stronie znajdziemy do艣膰 unikalny matecznik Black Springs. To tam sw贸j pocz膮tek bierze rzeka Leith. Na szlaku pojawia si臋 coraz wi臋cej spacerowicz贸w. I nic dziwnego- do Balerno ju偶 bardzo blisko.

鉃 Balerno.

Znad jeziora Harlaw zosta艂y nam ju偶 tylko dwa kilometry marszu do Balerno. Idziemy pocz膮tkowo lasem, nast臋pnie wchodzimy jedn膮 ze spokojniejszych ulic do miasteczka. Nadal jest cicho i spokojnie, a nam pozosta艂o namierzenie przystanku, z kt贸rego podr贸偶 autobusem do Edynburga nie powinna potrwa膰 d艂u偶ej, ni偶 godzin臋.

balerno
Balerno
balerno
szlakowskaz

Podoba艂y si臋 Pentlandy?

Serdecznie Ci臋 zapraszamy do naszych pozosta艂ych wpis贸w omawiaj膮cych atrakcje Szkocji. Poni偶ej dwie propozycje, natomiast w kategorii „Szkocja” znajdziesz ich jeszcze wi臋cej. Pozdrawiamy!

%d bloggers like this: